 |
Een wereldstad in wording
Leuven transformeert razendsnel. Dit is één van die steden die zich, met een
toekomstgerichte visie, zullen ontpoppen tot een toonbeeld van moderniteit en
vooruitstrevendheid. De afgelopen jaren schoten bouwwerven als paddestoelen
uit de grond. Het nieuwe station, de Kop van Kessel-Lo, de Vaartkom, de parktunnel
en de Philipssite, de Centrale Werkplaatsen... De plannen voor de renovatie
van het Fochplein en Hertogendal zijn getekend en vele nieuwe projecten
staan nog op stapel. Leuven van gehucht tot flitsende wereldstad. En dat in een
mum van tijd. Dit is een stad ‘on the Metropolitan Move’.
De term ‘Metropolitan Move’ is overgewaaid uit de VS,
waar ze reeds courant in de mond wordt genomen door
de nieuwe generatie projectontwikkelaars en architecten.
Ze benoemt de wereldwijde trend van de ontwikkeling van
bescheiden stadjes tot waarachtige wereldsteden.
België kent op dit vlak een aantal toonaangevende voorbeelden:
Gent, Antwerpen, Leuven, de driehoek van vooruitgang. Deze
steden kennen een ware explosie aan innovativiteit inzake stadsontwikkeling.
‘The Metropolitan Move’ kent de laatste tien jaar
een sterke opmars, omwille van verscheidene factoren.
De speculatie op de immobiliënmarkt, zorgt voor een zeer sterke
kapitaaltoevloed naar de vastgoedsector en brengt de prachtigste
architecturale ontwikkeling met zich mee.
Anderzijds is de stadsrenovatie de uitdrukking van de strijd van
de gemeenten om de grootste aantrekkingskracht op kapitaalkrachtige
inwoners.
De fiscale hervormingen, onder impuls van de neoliberale legislaturen,
betekenden een belastingsvermindering en dus een
afname van de inkomsten op federaal en regionaal vlak.
Het gevolg is een toename van de gemeentebelastingen, een afbouw
van de lokale dienstverlening of het opstapelen van gemeentelijke
schulden. Om beter begoede bewoners en kantoren
aan te trekken in het stadscentrum (en daarmee ook hogere inkomsten),
doen alle gemeentebesturen van de grotere steden aan
stadsvernieuwing, doorgaans gecombineerd met allerlei prestigeprojecten.
Op deze manier zien we de wonderlijke verrijzenis
van het futuristische Leuvense stationsgebouw of de hypermoderne
paleizen met de naam ‘gerechtsgebouw’ in Antwerpen en
Gent.
Sociale evolutie
De miljoeneninvestering in de ‘betere wijken’ brengt ook een
andere beweging op gang. De woonkost explodeert. Uit een onderzoek
van de vastgoedmakelaar Century 21 blijkt dat de gemiddelde
prijs van een huis in Gent tussen 1993 en 2003 verdubbelde.
Een woning kostte in 1993 nog 46.258 euro, in 2003 was
dat al 91.775 euro, een stijging dus van 98% op 10 jaar.
In de jaren die volgden is die stijging zelfs nog versneld. In drie
jaar tijd is toen de gemiddelde prijs voor een woonhuis in Gent
met bijna vijftig procent gestegen. Dat blijkt uit cijfers van het
studiebureau Stadim. Gingen woningen in 2003 in Gent nog
voor gemiddeld 87.500 euro van de hand, dan was dat in 2006
gestegen naar 129.900 euro. Voor huurprijzen is er eenzelfde
evolutie.
Gent is daarmee de koploper inzake stijgende vastgoedprijzen,
maar blijft wel relatief “goedkoper” dan steden zoals Antwerpen,
Brussel, Leuven en Hasselt, waar een woning gemiddeld
100.000 euro bedraagt.
In Vlaanderen worden vandaag zo weinig sociale woningen bijgebouwd
dat enkel tijdens de crisisjaren van de jaren ‘30 en ‘80
het aantal nog lager was. Tussen 1997 en 2004 werden er gemiddeld
1.225 woningen per jaar bijgebouwd. Aan dit ritme is
er nog 65 jaar nodig om de 70.000 mensen die op de wachtlijst
staan aan een woning te helpen.
Stadsvernieuwing brengt aldus een ingrijpende sociale verdringing
teweeg. Mensen met een laag inkomen die zich nog net een
arbeiderswoning konden permitteren, worden nu door de markt
verdrongen. Of ze worden door het stadsbestuur onteigend om in
bepaalde wijken een gezondere sociale mix te creëeren. Tel hierbij
de stijgende energie- en voedselprijzen en je krijgt een ideale
mix van factoren die voor een groeiend deel van een bevolking
een neerwaartse spiraal betekent.
De trots van een grootstad
Een groeiende kloof tussen arm en rijk is wat een echte grootstad
typeert. En daar is ook helemaal niets mis mee. Vaak trachten
de beleidsmakers van deze ontwikkelende steden deze logica te
omzeilen of te verzwijgen, terwijl de inwoners met hun neus
op de feiten gedrukt worden. Flitsende marketingcampagnes
ter promotie van de stadsvernieuwing zijn niet adequaat genoeg
om een volledige stedelijke populatie warm te maken voor de
richting waarin hun stad uitgaat. Groosteden van deze wereld,
zoals New York, Sao Paolo, Peking, Parijs of Berlijn hebben hun
‘problemen’ intussen omarmd. Hun erkenning van armoede en
sociale verdringing als respectabel aspect van hun eigenheid als
wereldstad is bewonderenswaardig. Groosteden herwinnen zo
hun trots. Het gevaar bestaat erin dat de groeisteden in een conservatieve
reflex dezelfde fout maken als hun voorgangers destijds.
Een tijdige acceptatie van de zogenaamde ‘grootstedelijke
problemen’ moet worden aangemoedigd om hun groei te verzekeren.
‘Metropolitan Move’ groeide met deze doelstelling uit
van een hippe term tot een waarachtige beweging. Deze promotiecampagne
legt zich erop toe alle aspecten van een wereldstad
in wording in kaart te brengen en aan te prijzen : van architecturaal
vernuft, urbane absurditeit tot typisch grootstedelijke, door
armoede gedreven vindingrijkheid. Metropolitan Move stuwt de
man in de straat de moderniteit achterna.
Experiment
De Metropolitan Move campagne werd reeds wereldwijd gevoerd
in verscheidene steden. Leuven vormt de testcase voor
start van een tour doorheen België. De Belgische starteditie
wordt gerealiseerd door een reclamebedrijf dat eveneens nog
maar sinds kort haar Belgische vestiging heeft: Life Incorporated.
Dit marketingbedrijf is ondanks haar prille leeftijd met
deze campagne niet aan haar proefstuk toe. ‘Metropolitan Move
is ons op het lijf geschreven. Het idee sluit perfect aan bij onze
toekomstgerichte en vooruitsrevende bedrijfsfilosofie. Dit is een
groostschalig project, maar we zijn er helemaal klaar voor.’, aldus
de woordvoerder van Life Inc. Belgium. Hoewel Life Inc.
het hoofdaandeel van de projectontwikkeling voor haar rekening
neemt kan ze steunen op de samenwerking met enkele culturele
instellingen en concurrent Clearchannel.
INFO Metropolitan Move loopt van 14 september
tot 16 november 2008 in Leuven. De brochure
en posters kan u gratis afhalen op het centraal infopunt
in de Leuvense bibliotheek Tweebronnen,
Rijschoolstraat 4.
|
|